Edytor rozkroju ręcznego

Edytor rozkroju ręcznego to edytor wizualny, w którym detale układa się na arkuszach materiału ręcznie. Jest potrzebny, gdy gotowy układ trzeba poprawić: przesunąć detal, dodać arkusz albo zdjąć detal z arkusza i ułożyć go inaczej.

Otwarcie edytora

Edytor otwiera się dla konkretnego zamówienia i zawsze z gotową mapą: rozkrój wykonuje się sam, a operator poprawia jego wynik. Jeśli zamówienie nie ma jeszcze mapy, edytor uruchamia rozkrój już przy otwarciu, więc pusty nie zostaje. Detale trafiają na listę po lewej nie dlatego, że rozkrój „sobie nie poradził”, lecz gdy operator sam zdejmie je z arkusza albo doda do zamówienia nowy materiał. Dopóki choć jeden detal nie leży na arkuszu, na dole zamiast «Zapisz» jest «Dotnij» — przycisk oddaje takie detale do rozkroju i zwraca zaktualizowaną mapę. A jeśli detal nie mieści się na żadnym arkuszu swojego materiału, sprawa nie dochodzi do edytora: zamówienie pokaże błąd obliczenia wraz z przyczyną.

Interfejs

• lista detali — detale jeszcze nieułożone, z wymiarami i licznikiem ilości;
• obszar roboczy — arkusze materiału, na których układa się detale;
• podgląd arkuszy — miniatury wszystkich arkuszy;
• wybór materiału — jeśli w zamówieniu jest kilka materiałów, przełącza się między nimi.

Każdy detal na stosie po lewej ma teraz przyciski do druku, podglądu i wstawienia na arkusz w obróconej pozycji. Podczas przeciągania detalu na arkusz kółko myszy obraca go — nie trzeba osobno klikać «Obrót». Detale dwustronne (zszywane) nie są tu wyróżniane kolorem — mają takie samo wypełnienie jak pozostałe detale; beżowe podświetlenie występuje tylko na karcie rozkroju. W edytorze oznacza je niebieski podpis zamiast numeru bieżącego: „PD N” to detal podstawowy, „PD N-F” nakładka licowa (frontowa), a „PD N-B” tylna. N jest takie samo dla wszystkich części jednego zszycia, więc po nim dopasowuje się połówki, a końcówka F/B wprost mówi, która strona jest przed tobą. Podpis widać i na stosie po lewej, i na samym detalu na arkuszu; korzysta z niego także wyszukiwanie na stosie — „PD 3”, „pd3f” albo po prostu „3”. Szerokość rzazu w edytorze jest wyświetlana tylko do odczytu i pochodzi z ustawień wyposażenia produkcji — rozbieżności między mapą na ekranie a rzeczywistą maszyną są wykluczone. Przełącznik podpowiedzi (zapamiętujący stan) i osobne okno pomocy pozwalają opanować edytor bez szkolenia.

Rozmieszczanie detali

Detal z listy przeciąga się na arkusz: podczas przenoszenia pod kursorem pokazuje się półprzezroczysty zarys detalu, a jeśli mieści się on w wolnej strefie — puszczasz, i detal staje na miejscu. Ilość na liście przy tym maleje.

• Obrót — detal można obrócić o 90° (jeśli materiał na to pozwala ze względu na teksturę);
• Kliknięcie w ułożony detal — otwiera małe menu jego akcji: „Obróć” (obraca detal o 90° w miejscu) i „Usuń (do stosu)” (zdejmuje go z arkusza z powrotem na listę po lewej);

Za precyzyjne pozycjonowanie po współrzędnych odpowiada przycisk „X,Y” w górnym pasku — stoi od razu na prawo od przełącznika „Magnes” i jest dostępny zawsze, nie trzeba w tym celu wyłączać magnesu (przycisk znika tylko na czas przeliczania rozkroju). Po kliknięciu otwiera się okienko: wybierasz detal spośród jeszcze nieułożonych oraz arkusz, wpisujesz X i Y lewego górnego rogu w milimetrach, a w razie potrzeby zaznaczasz „Obróć o 90°” — przy detalu z teksturą tego pola nie ma. Tuż obok, na szaro, podane są dopuszczalne zakresy X i Y dla wybranej pary „detal — arkusz”, a wprowadzanie jest sprawdzane na bieżąco: pojawia się „Mieści się” albo „Detal nie mieści się w tym punkcie.” / „Współrzędne poza dopuszczalnym zakresem.”, a przycisk „Postaw” pozostaje nieaktywny, dopóki współrzędne nie będą poprawne. Dzięki temu wygodnie postawić detal dokładnie w wyznaczonym miejscu — na przykład nad konkretnym fragmentem tekstury albo wadą arkusza.

Sam przełącznik „Magnes” wpływa wyłącznie na przeciąganie myszą: WŁ — detal przyciąga się do rogu wolnej strefy, WYŁ — zostaje dokładnie tam, gdzie go upuszczono, środkiem w punkcie upuszczenia.

Operacje na arkuszach

• Dodaj arkusz — przycisk „+ Arkusz” otwiera okno „Dodaj arkusz”. Widnieją w nim listą wolne resztki magazynu Twojej firmy dla tego materiału — wymiar, ilość i numer resztki — a na dole przycisk „+ Cały arkusz” z wymiarami katalogowymi. Resztka już dodana do bieżącego rozkroju pokazana jest na szaro z adnotacją „już w rozkroju” i nie da się jej wybrać ponownie. Gdy wolnych resztek nie ma, okno tak i pisze: „Brak wolnych resztek — dostępny tylko cały arkusz”. Dla materiału klienta okno w ogóle się nie otwiera — od razu dodawany jest cały arkusz, bo materiały klienta nie leżą w magazynie firmy. Przy krawędziach nowego arkusza automatycznie zakładane jest obcięcie;
• Obróć arkusz — zmienia orientację arkusza, układ jest przeliczany;
• Usuń arkusz — wszystkie detale z niego wracają na listę.

Uwaga: osobnego cofania działań (undo) nie ma — detal wraca na listę kliknięciem, a dla pełnego zresetowania układ czyści się w całości.

Przycisk «Połącz resztki» przebudowuje wolne strefy arkusza tak, aby zamiast kilku małych ścinków powstała jedna duża resztka użytkowa — wariant jest proponowany tylko wtedy, gdy jest ściśle lepszy od obecnego (mniej stref resztek, mniej cięć, mniejsza łączna długość cięcia), i nigdy nie przekracza limitu obrotów piły maszyny. Kliknięcie w wąski pasek, w który nie mieści się żaden detal, nie otwiera już pustej listy — system sam przekierowuje do najbliższej resztki, w którą detal faktycznie się zmieści.

Kilka materiałów

Jeśli zamówienie jest z kilku materiałów, obszar roboczy pokazuje tylko arkusze wybranego materiału. Przełączenie materiału zmienia zestaw arkuszy; zliczanie nierozmieszczonych detali prowadzone jest dla całego zamówienia.

Zapis i docięcie

Na dole edytora pojawia się jeden z dwóch przycisków — zależnie od tego, czy wszystkie detale są ułożone:

• «Zapisz» — widoczny, gdy ułożone są wszystkie detale. Zapisuje układ ręczny jako mapę rozkroju zamówienia i zamyka edytor: otwiera się koszyk, z którego uruchomiono rozkrój;
• «Dotnij» — widoczny, gdy część detali nie jest jeszcze rozmieszczona. Oddaje pozostałe detale optymalizatorowi, który sam je docina; po obliczeniu edytor odświeża się gotowym układem i pojawia się przycisk «Zapisz».

Jeśli mapa zostanie zapisana z tego edytora, zamówienie automatycznie otrzymuje oznaczenie «Rozkrój ręczny»: ikona pojawia się we wszystkich listach zamówień, a w karcie zamówienia i na blankiecie widnieje duży czerwony baner «UWAGA! ROZKRÓJ RĘCZNY». Oznaczenie znika samo, jeśli rozkrój zostanie później w pełni przeliczony automatycznie.

Jak uruchomić rozkrój automatyczny i co pokazuje gotowa mapa — w artykule «Rozkrój automatyczny i mapa rozkroju». Resztki użytkowe pozostające na arkuszach opisano w sekcji «Resztki materiału».